the day football died

Θυμάμαι σε μια συναυλία των Χειμερινών Κολυμβητών, τον Αργύρη Μπακιρτζή να αφιερώνει στο Ζορζ Νταλαρά -χωρίς να αναφέρει το όνομα αυτού του Μουρίνιο του ελληνικού τραγουδιού- ένα τσιτάτο του Ιουλίου Βερν, το οποίο πάνω-κάτω έλεγε πως οι άνθρωποι χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: στους κανονικούς, τους καθημερινούς που ξέρουμε, που γελάνε, κλαίνε, λυπούνται, χαίρονται τη ζωή τους και όλα αυτά τα καθημερινά και σε εκείνους που έχουν στόχους. Μετά από καιρό συνέδεσα την ιστορία αυτή -καθώς και τα πρόσωπα- με το στίχο των Λοστ Μπόντις 'στ'αρχίδια μας οι έξυπνοι που πάνε ψηλά'. Όπως καταλαβαίνετε, μόλις τελείωσε ο πρόλογός μου για την πραγματεία περί του μεγαλύτερου προπονητή στον κόσμο (sic) -πιστός στους κανόνες και την αισθητική της έκθεσης ιδεών, όπως μου τους έμαθε η αγαπημένη μου δασκάλα.

Σε προηγούμενο ποστ αδικούσα τον Ιωαννίδη, μετατρέποντας το επίθετό του σε επιθετικό (υπό όλες τις έννοιες) χαρακτηρισμό, για χάρη ένος ξιπασμένου πορτογάλου, ο οποίος χτες απέδειξε ότι απλά και καθαρά είναι ο μεγαλύτερος Λεμονής του κόσμου -[σωστά το είπε κι ο Μπανανιό, να τα λέμε...]. Ένας Λεμονής που εκβιάζει σαν σφηνόπουτσα την Ιστορία για να στερήσει από τους φιλάθλους όλου του κόσμου το δικαίωμα στη χαρά που μόνο αυτό το παιχνίδι (και η Μπάρτσα) μπορεί και γεννά. Ένας Λεμονής ενάρετος, ικανός, διορατικός, αποτελεσματικός, ψυχωμένος, που όμως καταστρατηγεί όλους τους ηθικούς κώδικες και κανόνες που διέπουν τη φιλοσοφία του παιχνιδιού, που αντιστρέφει τους όρους και ξεκινά από τη λήξη και το αποτέλεσμα, που αν χρειάζεται προς χάρη του αποτελέσματος να ξεφτιλίσει ολόκληρο Ετό μέσα στο Καμπ Νου και να τον βάλει σέντερ μπακ, θα το κάνει χωρίς δισταγμό, ξεφτιλίζοντας παράλληλα και τους ρόλους και τις θέσεις και το νόημα τελικά της 11άδας, που δεν τον νοιάζει να μένει η ομάδα του με 10, αρκεί αυτοί οι 10 να είναι όλοι μέσα στο τέρμα ως νέο τείχος της ντροπής. Το δόγμα του Βουλγαράκη πλέον χρίζεται και ποδοσφαιρική αρετή: το νόμιμο είναι το ηθικό.

Φυσικά. Πουθενά δεν απαγορεύεται να βρίσκονται δέκα παίχτες στη μεγάλη περιοχή, όπως δεν απαγορεύεται να σφαδάζεις από τους πόνους για δύο λεπτά και να διακόπτεις κάθε φάση -γαμώντας ρυθμό, ποιότητα και ροή, απλά και μόνο για να σπάσεις τα νεύρα του αντιπάλου, του μόνου πραγματικά ικανού. Δεν απαγορεύονται τα καραγκιοζιλίκια στον πάγκο ούτε το πούλημα κάθε επίθεσης (με σκανδαλωδώς χοντροκομμένο τρόπο) απλά και μόνο για να μην ανοίξει η άμυνα ή μείνεις εκτεθειμένος σε πιθανή αντεπίθεση. Επίσης, δεν απαγορεύονται τα φτηνά κολπάκια πριν την έναρξη του αγώνα, όπως το να αλλάζεις τελευταία στιγμή στην εντεκάδα τον Πάντεφ με -οποία έκπληξις!- αμυντικό φονιά -και το αμυντικός σχήμα λόγου...

Στην κρίσιμη ώρα, ο χαζούλιακας Πέπε επέμενε ποδοσφαιρικά. Δεν τραβάει ο Ζλάταν, ρίχνει Μπόγιαν και παραλίγο να τους κλείσει το σπίτι -που το έκλεισε δηλαδή, αλλά εκεί κάποιος ανακάλυψε χέρι του Γιάγια, που δεν θα σφύριζε ούτε ο Πατέρας απ'το κότερο. Αλλάζει την τράπουλα με Μάξουελ και Χεφρέν, αδιαφορώντας για το ρίσκο και την ενδεχόμενη καζούρα από τους Καταλανούς και χαμογελώντας περήφανα με τη μικροψυχία του πορτογάλου που έκανε αλλαγή επιθετικό με επιθετικό απλά και μόνο για να ροκανίσει το χρόνο που θα υπέφερε ο Σέζαρ.

Αν χτες παιζόταν ποδόσφαιρο στο Καμπ Νου, θα είχαμε τη βεβαιότητα ενός έξτρα μαγιάτικου 90λέπτου, στη λήξη του οποίου ο Όλιτς θα ζητούσε αυτόγραφο από τον Μέσι για το νέο του χατ τρικ. Για να νικηθεί αυτή η Μπάρτσα, χρειάστηκαν 2 διαιτητές, 4 επόπτες και όλο το ρόστερ της Ιντερνατσιονάλε (όνομα και πράγμα) μέσα στην περιοχή να μοιράζει κλωτσιές. Εγώ θα θυμάμαι το χτεσινό διωράκι ως τη μεγαλύτερη ποδοσφαιρική τραγωδία μετά από εκείνη του Χέυζελ το '85, η οποία φυσικά δεν ήταν ακριβώς ποδοσφαιρική, αλλά σχετιζόταν με ποδοσφαιρικό αγώνα -περίπου όσο και η ομάδα της Ίντερ χτες. Θα θυμάμαι επίσης ότι ο Γκουαρδιόλα κατέβασε μια ομάδα της οποίας ο στόπερ (ο στόπερ γαμώτο...) μπορεί και γράφει τεμάχιο απίστευτης ομορφιάς σαν το χτεσινό, κάτι που δεν θα κατορθώσει ποτέ η ποδοσφαιρική μπρουταλιτέ της προπονητικής του Μουρίνιο, ακόμα κι αν σηκώσει δεύτερη κούπα στον -πιθανότατα πιο ανιαρό κι από εκείνον του 2003 όπου Μίλαν και Γιουβέντους ταλαιπώρησαν μέχρι σοδομισμού την έννοια ποδόσφαιρο- τελικό της 22ης ημέρας του Μαϊου. Θα θυμάμαι επίσης ότι ως έλλην φορολογούμενος πολίτης κάποια στιγμή οφείλω να αντιδράσω ΚΑΙ ΜΟΝΟ για το γεγονός ότι τσουτσέκια σαν τον Κατσαρό πληρώνονται από όλους μας για να χαβαλεδιάζουν ελαφρά τη καρδία με αυτή τη θρυλική επίπλαστη διάκριση της ποιότητας και του αποτελέσματος. Μπορεί, είπε, να μην παίχτηκε καλό ποδόσφαιρο από την Ίντερ, αλλά το αποτέλεσμα είναι που μετράει. Και ενώ ο Μουρίνιο είχε κατεβάσει ομάδα για άλλο άθλημα και δεν αμφισβητείτο μόνο η αξιακή κρίση περί του καλού, αλλά και η εννοιολογική του ποδοσφαίρου...

Όσο για αυτόν τον αντιπαθή Νταλάρα της προπονητικής, κλείνω -πιστός και πάλι στις διδαχές της μεγάλης δασκάλας μου- με (κάποιους από) τους στίχους του Βάρναλη, από την Παρωδία στο Αν του Κίπλινγκ:

Αν ημπορείς την παλαβή να κάνεις,όταν οι άλλοι
σου κάνουνε το γνωστικό κι όλοι σε λένε φταίχτη, [...]
αν σχωρνάς όλα τα δικά σου, τίποτα των άλλων
κι αν το κακό που πας να κάνεις, δεν το αναβάλλεις
κι αν όσα ψέματα σου λεν με πιότερα απανταίνεις
κι αν να μισείς ευφραίνεσαι κι όσους δεν σε μισούνε [...]
κι αν να στοχάζεσαι μπορείς μονάχα το ιντερέσο
το νικημένο αν παρατάς και πάντα διπλαρώνεις
το νικητή, μα και τους δυο, ξετσίπωτα προδίνεις [...]
αν η καρδιά, τα νεύρα σου κι ο νους σου εν αμαρτίαις
γεράσανε κι όμως εσύ τα στύβεις ν'αποδίδουν,
αν στέκεις πάντα δίβουλος και πάντα σου σκυμμένος
κι αν όταν φωνάζουν οι άλλοι "εμπρός!" εσύ φωνάζεις "πίσω!"
αν στην πλεμπάγια να μιλάει αρνιέται η αρετή σου
κι όταν ζυγώνεις δυνατούς, στα δυο λυγάς τη μέση [...]
αν δεν αφήνεις ευκαιρία κάπου να κακοβάνεις
και μόνο,αν κάνεις το κακό, η ψυχή οσυ γαληνεύει
δικιά σου θα'ναι τούτ'η Γης μ'όλα τα κάλλη που'χει
κ'έξοχος θα'σαι Κύριος, αλλ'Άνθρωπος δε θα'σαι.